Olijfolie

Olijfolie is een plantaardige olie die voortkomt uit het persen olijven, de vruchten van de olijfboom. De mensheid is al lang met olijfolie bekend, de oudste gegevens tonen aan dat deze olie al 4000 jaar voor Christus gebruikt werd. Rond 1200 voor Christus brachten de Feniciërs de olijfboom naar Italië. In veel landen rond de Middellandse Zee is olijfolie al millennia van belang met verschillende toepassingen. Niet alleen was het een voedingsmiddel, in tijden dat er nog geen elektriciteitscentrales en gasleidingen bestonden, was het ook een energiebron voor licht in de vorm van olielampjes.

Het proces
Olijfolie wordt gewonnen uit de pulp van olijven (Olaea europaea), die 6 maanden langzaam in de zon zijn gerijpt. Voor de kwaliteit van de olie is het van groot belang dat de olijven onmiddellijk worden verwerkt. De olijven worden eerst gewassen en vervolgens onder molenstenen tot een stevige koek gemalen. Deze wordt tot een brij gekneed en daarna geperst. Tijdens de persing worden de vloeibare en vaste massa van elkaar gescheiden. Tot slot wordt de olie gescheiden van andere plantaardige sappen en gefilterd, zodat een heldere olie ontstaat.

De moderne variant van dit eeuwenoude proces kenmerkt zich door centrifugering.
Zowel het scheiden van de vloeibare van de vaste massa als het afzonderen van de olie van de overige sappen gebeurt via een centrifuge in een gesloten circuit.
De smaak van olijfolie kan variëren van fruitig, kruidig tot mild.
Voor de beste kwaliteit olijfolie – die van de eerste persing – worden de rijpe olijven koud geperst. Dat geeft een donkergroene olie, ‘extra virgin’, die lekker smaakt en ruikt. Ideaal in dressings en marinades.
Olijfolie van de tweede persing is geler van kleur en de smaak is minder overheersend. Het is een ideale olie om in te bakken.

Verschillen in olijfolie
De verschillende soorten olijfolie verschillen in geur, kleur en zuiverheid. Op het etiket kan staan: olijfolie (puur en gezuiverd), Virgin en Extra Virgin olijfolie (beide ongeraffineerd). Het enige verschil tussen de twee Virgin-oliën zit in de zuurgraad, respectievelijk 1 en 2%.
Olijfolie wordt als een van de gezondste oliesoorten gezien, omdat de enkelvoudig verzadigde vetzuren een positieve invloed hebben. In landen rond de Middellandse Zee blijken veel minder mensen een cholesterolprobleem te hebben.

Naargelang het verwerkingsproces komt men tot een aantal soorten olijfolie met een kwalitatief onderscheid:
1. Zuivere olijfolie van koude persing
De fijnste, extra zuivere olijfolie (vierge extra) wordt koud uit verse rijpe vruchten geperst. De olie is lichtgeel of groenig van kleur en heeft een zeer delicate smaak. De zuurtegraad mag maximaal 1 gram per 100 gram bedragen
Zuivere olijfolie (vierge) heeft een fijne smaak. De zuurtegraad bedraagt niet meer dan 2 gram per 100 gram
2. Fijne olijfolie
De fijne, pure olijfolie is een mengsel van verschillende kwaliteiten samen en wordt samengesteld uit geraffineerde olijfolie en zuivere olijfolie. De zuurtegraad is minder dan 1,5 % per liter
3. Geraffineerde olijfolie
Na de eerste volgt een tweede en soms een derde warme persing van de vruchten. Daartoe wordt de pulp verwarmd, waardoor de olie die eruit wordt geperst lichter van kleur, zachter van smaak en ook minder karaktervol is.
Olijfolie is een voedende, reinigende en ontslakkende olie. Het is een goede huidolie bij een verharde, droge, schilferige huid.

groene_olijven

Het hoofdbestanddeel van olijfolie is het onverzadigde oliezuur (omega-9 vetzuren). Daarnaast bevat het palmitinezuur, een verzadigd vetzuur. Een rijpe olijf bevat 15-35% olie, afhankelijk van de soort, de bodemgesteldheid en de weersomstandigheden.
Olijfolie wordt als een gezond voedingsbestanddeel beschouwd. Dit heeft twee redenen. Een reden is dat de olie rijk is aan enkelvoudig onverzadigde vetzuren, welke de neiging hebben de kwalijker vetten in het menselijk lichaam te vervangen. De tweede reden is dat zich in olijfolie een aantal stoffen bevinden, zoals natuurlijke anti-oxidanten die cellen beschermen tegen veroudering. Om deze redenen kan het, zelfs bij een vetarm dieet nog steeds zinvol zijn om olijfolie te nuttigen.

Uitwendig gebruik van olijfolie
Olijfolie werkt heel goed op de huid en is geschikt voor alle huidtypen.Voor het maken van zeep wordt geen koudgeperste olijfolie gebruikt maar olie uit een tweede persing (‘napersing’). Producten op basis van olijfolie zijn goed te gebruiken op de huid van (jonge-) kinderen. Kinderen die geen geur- en/of kleurstoffen verdragen op hun huid kunnen meestal wel tegen de producten op olijfoliebasis.

Advertenties